Wie rookt, kon sinds 1 april dit jaar geen tabak meer kopen tijdens de wekelijkse boodschappen in een supermarkt groter dan 400 vierkante meter. In kleinere winkels kan dat nog wel – maar dat is volgens het Grondwettelijk Hof discriminerend en dus “ongrondwettelijk”. Het hof geeft de wetgever nu tot eind 2026 de tijd om met een nieuwe regeling te komen.
Snel een pakje tabak kopen tijdens de wekelijkse boodschappen in een grote supermarkt kan sinds 1 april al niet meer. Het is het resultaat van een wet van minister van Volksgezondheid Frank Vandenbroucke (Vooruit). Supermarkten van meer dan 400 vierkante meter mogen sinds die datum geen tabaksproducten meer verkopen. Lastig voor sommige mensen: zij moesten nu een tussenstop maken in een krantenwinkel, bijvoorbeeld.
Vapes blijven populair en grote van winkel doet er niet toe
In kleinere winkels werden de regels ook strenger: tabaksproducten mogen daar niet meer in het zicht liggen. Op die manier wil Vandenbroucke roken ontmoedigen. Zijn redenering? Als kinderen de producten niet meer zien, worden ze minder snel aangetrokken tot de ‘zonde’. Toch blijven nog genoeg jongeren naar vapes grijpen.
Organisaties als Buurtsuper.be en UNIZO, de belangenvereniging van zelfstandige supermarkten, namen de maatregelen onder vuur. Volgens hen is er ongelijke behandeling op basis van winkelgrootte. Zij stapten daarom naar het Grondwettelijk Hof, dat hen gelijk gaf.
Nieuwe regeling verzinnen is de boodschap
Het Hof bevestigt dat het ‘niet redelijk verantwoord’ is om onderscheid te maken op basis van de oppervlakte van een winkel. Want de oppervlakte van een winkel houdt geen verband met de gezondheidsrisico’s van tabaksproducten, aldus het Hof.
De regeling blijft wel gelden tot eind 2026. Zo heeft de wetgever tijd om “de ongrondwettigheid te verhelpen en wordt de bijkomende bescherming van de volksgezondheid die de vernietigde bepaling biedt, niet in het gedrang gebracht,” klinkt het in een persbericht.
Het is vooral een principezaak
Voor de organisaties was het vooral een principezaak. Tabak is immers niet het enige product dat als ongezond wordt bestempeld – denk maar aan alcohol of snoep. De grootte van een winkel maakt sigaretten er echt niet gezonder op dan in een kleinere winkel.
Alle andere regels blijven gewoon gelden. Winkels moeten tabaksproducten dus nog steeds uit het zicht houden. Veel rokers trekken zich daar weinig van aan: “Dat ik ze niet meer zie, zal me echt niet tegenhouden om ze te kopen,” klinkt het. Wie jonger is dan 18 mag uiteraard nog steeds geen tabak kopen. Verkopers moeten bovendien nog altijd een ID vragen aan iedereen die jonger dan 25 lijkt.
Of je tijdens je wekelijkse boodschappentour straks echt weer je sigaretten kunt kopen, is nog niet duidelijk. Dat er verandering moet komen, dat staat wel vast.
(Foto bovenaan: Pixabay)