Ze hebben een diploma, een smartphone, een bureaustoel die wél goed zit én een CV vol stage-ervaring. Maar toch: steeds meer jonge Belgen crashen voor ze nog maar goed en wel hun carrière op gang hebben getrokken. Burn-outs en depressies bij twintigers rijzen de pan uit, en niemand lijkt te weten of het nu ligt aan te veel druk of aan te dunne huidjes.
De cijfers van het RIZIV liegen er niet om: een op de vier langdurig zieken zit thuis met psychische klachten, en de snelst groeiende groep zijn... jawel, twintigers. Jonge mensen dus. Maar blijkbaar al wel helemaal op.
Experts hebben intussen een bingo-kaart vol mogelijke verklaringen: te veel keuzestress, te veel sociale media, te veel individualisme, te veel "je bent speciaal"-opvoeding, te weinig weerbaarheid. Voeg daar een arbeidsmarkt bij die hunkert naar personeel maar tegelijk jonge werknemers met stress overgiet alsof het ketchup op een hamburger is, en je hebt een generatie die op haar 25ste al haar eigen burn-outcoach kent.
Op werkplekken worden starters vaak meteen voor de leeuwen gegooid: een collega met burn-out valt uit? Geen probleem, laat de stagiair het maar doen. En ja, sommige werkgevers verwachten van hun jonge krachten dat ze niet alleen efficiënt, creatief en ‘billable’ zijn, maar ook nooit klagen, geen grenzen stellen en liefst 's avonds na 21u nog wat e-mails beantwoorden "omdat dat voor de klant beter uitkomt".
Tel daarbij dat veel Gen Z'ers worstelen met hun identiteit, zichzelf dagelijks vergelijken met de glitterversies van anderen op Instagram en LinkedIn, en tegelijk amper geleerd hebben om met falen om te gaan, want vroeger kreeg je ook een medaille als je als laatste eindigde bij het turnen.
Ondertussen is er nog weinig duidelijkheid over wie nu het meeste risico loopt: mannen of vrouwen, hoog- of laagopgeleiden, bankiers of bakfietsmoeders. Wel zeker is dat vooral jonge vrouwen het zwaar hebben, en dat de drempel om psychische problemen bespreekbaar te maken gelukkig lager ligt dan vroeger. Alleen durven velen dat nog niet luidop te zeggen, want ja, je weet nooit hoe je toekomstige werkgever daar op reageert.
Wat kunnen bedrijven dan doen? Simpel: minder doen alsof welzijn een yogasessie en een fruitmand is, en gewoon tijd maken om hun mensen beter te begeleiden. Vooral jonge medewerkers hebben nood aan duidelijkheid, feedback, menselijke gesprekken en vooral: een job die hen niet meteen opbrandt.
