Belastingvoordeel voor werklozen stapsgewijs afgebouwd: ACV waarschuwt voor bedragen onder het leefloon.
De federale regering heeft haar zomerakkoord vertaald in reële impact: vanaf 2026 zullen werklozen meer belastingen betalen, een hervorming die tegen 2029 volledig in werking moet treden. Wie dacht dat de belastingverlaging voor werkenden een gratis cadeau was, komt bedrogen uit. De compensatie wordt gezocht bij groepen zonder onderhandelingspositie: onder meer de langdurig werklozen en gepensioneerden.
Van vangnet naar fiscale val
In de gelekte nota over het zomerakkoord staat zwart op wit dat de bestaande belastingvermindering voor werklozen in fasen wordt afgebouwd, zo schrijft VRT NWS. Die vermindering, vandaag goed voor een belastingvoordeel tot 2.650 euro per jaar, verdwijnt tegen 2029 volledig. Resultaat: netto-uitkeringen dalen structureel. De aanvullende vermindering, die tot 450 euro opleverde, wordt al in 2026 geschrapt. De basisvermindering – goed voor 2.200 euro belastingvoordeel – verdwijnt over een periode van drie jaar.
Het kabinet van minister van Financiën Jan Jambon (N-VA) bevestigt de afbouw. Volgens Jambon is het doel om de kloof tussen werkenden en niet-werkenden te vergroten. Of die kloof ook sociaal wenselijk of economisch houdbaar is, daar ligt sterke jan niet wakker van.
ACV: “Netto onder leefloon in 2029”
De christelijke vakbond ACV becijferde dat alleenstaanden met kinderen in hun tweede jaar werkloosheid tegen 2029 minder zullen overhouden dan het wettelijk leefloon. Zelfs met de geplande verhoging van de belastingvrije som – het inkomensdeel waarop geen belasting wordt geheven – zullen sommige uitkeringen netto onder de minimumnorm zakken.
Ook tijdelijke werklozen worden geraakt. Volgens de socialistische vakbond ABVV geldt de afbouw van belastingvoordelen ook voor wie door de werkgever op economische werkloosheid wordt gezet. “De werknemer heeft in dat scenario geen enkele keuze”, stelt ABVV'er Bert Engelaar. “Toch draagt hij de fiscale last. Onze vraag om hiervoor een uitzondering te voorzien, is volgens onze informatie genegeerd.”
Het kabinet-Jambon erkent intussen dat bepaalde uitkeringen onder het leefloon kunnen zakken, maar wijst op de overgangsperiode tot 2029. Die moet – in theorie – beleidsruimte creëren om nog bij te sturen. Wat dat concreet betekent, blijft vaag. Zo lang hij het zelf maar gelooft, toch?
Gepensioneerden ook in het vizier
Niet alleen werklozen leveren in. Gepensioneerden, die vandaag eveneens genieten van een belastingvermindering, ontsnappen niet aan de hervorming. Wie een pensioen ontvangt boven de 70.570 euro per jaar – ruwweg 5.050 euro per maand – verliest vanaf 2026 stapsgewijs het recht op fiscale gunst. Voor lagere pensioenen wordt de belastingvermindering gedeeltelijk behouden.
Ouderenvereniging Okra wijst op de stapeling van maatregelen tegen gepensioneerden. Volgens woordvoerder Koen Peeters wordt “het beeld opgehangen van de gepensioneerde als zuivere kostenpost.” Dat beeld, stelt hij, “moet dringend worden bijgesteld.”
Budgettaire besparing met sociaal prijskaartje
De fiscale heroriëntering komt niet uit de lucht vallen. Het regeerakkoord liet al ruimte voor een herziening van de belastingverminderingen. De nota van het zomerakkoord vult dat engagement nu concreet in. De winst aan de kant van de werkenden – via lagere belastingdruk – moet gefinancierd worden door elders in te grijpen. De politieke keuze is duidelijk: activeren via bestraffing. Nu afwachten of het werkt, of dat het als een boomerang terug keert. In het tweede geval geniet Jambon wellicht al van zijn riant pensioen.
Wie onder het leefloon zakt, komt uiteindelijk opnieuw terecht bij het OCMW – dat daarvoor, volgens de regering, extra middelen zal krijgen. Een verschuiving dus, eerder dan een structurele besparing.
Het vangnet wordt kleiner, de mazen groter. En wie valt, mag voortaan eerst een belastingbrief invullen.
(Foto: Philip Reynaers / Photonews)
