Het aantal daklozen in Vlaanderen neemt toe. Dat blijkt uit een onderzoek van het Interfederaal Centrum voor de Bestrijding van Armoede en het onderzoekscentrum voor zorg en welzijn van de KU Leuven. De teller staat nu op meer dan 21.400 mensen die dakloos zijn, waarvan 6.606 kinderen zijn.
De afgelopen zes jaar hebben er in ongeveer twee derde van de Vlaamse gemeenten tellingen plaatsgevonden gericht op het aantal daklozen in die regio. De meest recente tellingen, die in oktober vorig jaar in verschillende regio’s zijn uitgevoerd, tonen een groeiende hoeveelheid daklozen.
LUCAS KU Leuven
21.400 daklozen in Vlaanderen
Onderzoekers schatten dat er in Vlaanderen nu meer dan 21.400 mensen dakloos zijn of geen stabiele huisvesting hebben. Het gaat hier over 14.822 volwassenen en 6.606 kinderen. Deze cijfers omvatten niet enkel mensen die op straat slapen, maar ook mensen in noodopvang, tijdelijke accommodatie, instellingen of mensen die bij vrienden of familie verblijven.
De cijfers doen toch een alarmbel afgaan. 6.606 kinderen en jongeren groeien op zonder stabiele thuisbasis en zonder een veilige plek om tot rust te komen. Hoewel ze meestal niet op straat slapen, is hun leefsituatie onstabiel. 44 procent verblijft in een opvang of een tijdelijk verblijf. 22 procent woont tijdelijk bij familie of vrienden en 16 procent leeft in een woning met dreigende uithuiszetting.
Shutterstock
Duidelijke stijging
De jaarlijkse cijfers zijn volgens de onderzoekers niet met elkaar te vergelijken, maar zij stellen wel dat de algemene trend duidelijk stijgt. Herhaalde tellingen in sommige gebieden tonen een toename van het aantal dakloze. Volgens experts is de stijging te wijten aan verbeterde gegevensverzameling, al is dat zeker niet de enige oorzaak.
Betaalbare huisvesting wordt gezien als een cruciale factor in het onderzoek. “De oorzaken van dakloosheid variëren, maar toegang tot betaalbare huisvesting staat centraal in de oplossing”, laat professor Koen Hermans weten. De stijgende kosten in heel Europa zorgt ervoor dat de situatie verergert. Daar doen de huidige oorlogen in zowel Oekraïne als in Iran niet veel goeds aan.
Shutterstock
Diversiteit in daklozenpopulatie
De cijfers tonen ook de diversiteit van de daklozenpopulatie. Slechts een klein aantal slaapt in openbare ruimtes, terwijl velen tijdelijk bij anderen of in opvangcentra verblijven. Tussen de 35 procent en de 45 procent is een vrouw. Daarnaast bestaat een aanzienlijk deel uit jongvolwassenen of mensen boven de 50 jaar.
Ongeveer 30 tot 40 procent van de daklozen zijn geen Belgische staatsburgers. De meesten daarvan hebben wel een legale verblijfsstatus. De cijfers weerleggen het idee dat dakloosheid vooral een stedelijk probleem is, en laten zien dat het ook in kleinere steden voorkomt.
Shutterstock
Effectieve aanpak
De cijfers vormen een essentiële basis voor een effectieve aanpak van dak- en thuisloosheid. Een belangrijk onderdeel van de tellingen is dat het lokaal en regionaal inzicht biedt, terwijl andere methoden vaak alleen nationale schattingen opleveren. Maar deze kennis is vooral onmisbaar om beleid, preventie en hulpverlening af te stemmen op de werkelijke noden.
(Foto bovenaan: Shutterstock/ LUCAS KU Leuven)
