Zegt de ene dwaas tegen de andere...
De Amerikaanse president Donald Trump wil op korte termijn persoonlijk overleg voeren met zijn Russische ambtsgenoot Vladimir Poetin. Dat meldt The New York Times op basis van bronnen binnen het Witte Huis. Volgens het verslag zou Trump voorkeur geven aan een ontmoeting "liefst volgende week al", met aansluitend een trilateraal overleg waarin ook de Oekraïense president Volodymyr Zelensky betrokken wordt. Of Moskou en Kiev formeel op het voorstel hebben gereageerd, is voorlopig niet bekend.
Diplomatiek offensief in eigen regie
Aanleiding voor het initiatief is de recente terugkeer van Trumps speciaal gezant voor Rusland, zakenman Steve Witkoff, die volgens het Witte Huis “aanzienlijke vooruitgang” zou hebben geboekt in een vertrouwelijk gesprek met Poetin. En dus zou Trump zijn intentie tot een directe ontmoeting woensdagavond hebben gecommuniceerd tijdens een telefonisch overleg met onder anderen de Britse premier Keir Starmer, de Duitse bondskanselier Friedrich Merz en NAVO-secretaris-generaal Mark Rutte.
De Amerikaanse president zou hebben aangegeven dat Europese leiders geen rol krijgen aan de onderhandelingstafel, wat volgens ingewijden “zonder protest” werd aanvaard. De focus ligt volledig op een directe verstandhouding tussen Washington, Moskou en Kiev. Donald wil of zo graag samen geschiedenis schrijven met Vladimir.
Geen formele bevestiging van Rusland of Oekraïne
Witte Huis-woordvoerster Karoline Leavitt bevestigde de intentie van Trump en stelde dat “de Russen hebben laten verstaan dat ze president Trump willen ontmoeten”. Over concrete afspraken rond datum of locatie bestaat vooralsnog geen duidelijkheid, evenmin over de bereidheid van Poetin of Zelensky om op korte termijn effectief plaats te nemen aan de onderhandelingstafel.
Op zijn eigen sociale mediaplatform Truth Social verklaarde Trump woensdagavond dat hij “sommige Europese bondgenoten” had ingelicht over de vorderingen van zijn gezant. “Iedereen is het erover eens dat deze oorlog beëindigd moet worden,” aldus Trump. “En aan dat doel zullen we de komende dagen en weken werken.”
Interne koerswissels en publiekelijk conflict met Zelensky
De diplomatieke inspanningen komen er na maanden van onduidelijke communicatie en wisselende posities in het Witte Huis. Sinds zijn herverkiezing heeft Trump meerdere keren telefonisch contact gehad met zowel Poetin als Zelensky, maar zijn toonwisselingen waren opmerkelijk.
Tijdens een bezoek van Zelensky aan Washington D.C. eind februari werd de Oekraïense president nog openlijk bekritiseerd door Trump en vicepresident J.D. Vance tijdens een live uitgezonden persmoment. Kort daarna dreigde de VS met een volledige stopzetting van de militaire steun aan Oekraïne.
Sindsdien is de toon tegenover Kiev enigszins afgezwakt, terwijl de frustraties richting Moskou toenemen. Trump zou volgens interne bronnen ontevreden zijn over het uitblijven van toegevingen van Russische zijde. Dat leidde recent tot een Amerikaans ultimatum: als Poetin tegen vrijdag geen staakt-het-vuren aankondigt, volgen er nieuwe sancties. Ook derde landen die volgens Washington “structureel zakendoen met Rusland” worden geviseerd. India kreeg al een veeg uit de Trump-an met een eerste tariefheffing omdat ze Russische olie importeren.
Strategische positie, onzekere uitkomst
Het voorstel voor een topontmoeting past in Trumps kenmerkende stijl van persoonlijke diplomatie, waarbij formele structuren en multilaterale afspraken ondergeschikt worden gemaakt aan bilaterale verhoudingen en politieke winst.
Of het initiatief uitmondt in een doorbraak in het Oekraïense conflict, zal afhangen van de mate waarin Moskou en Kiev bereid zijn hun posities te herzien. Maar vooral: of de bemiddelingspoging van Trump wordt gesteund of genegeerd door andere geopolitieke zwaargewichten. Tot die duidelijkheid er is, blijft de Amerikaanse diplomatie — nog maar eens — een solospel.
(Foto: Shutterstock)
