"Dit is geen activering, dit is sociale slachtpartij."
Volgens de socialistische vakbond ABVV is het nieuwste regeringsplan niet minder dan een sociale genocide in slow motion. Zo'n 145.000 mensen dreigen vanaf januari 2026 hun uitkering te verliezen. "En dan mogen ze gaan bedelen bij het OCMW. Alsof dát de bedoeling is van activering," foetert ABVV-kopstuk Bert Engelaar in een interview met de krant ‘De Tijd’.
En hij meent het. Als het van het ABVV afhangt, belandt het plan van de regering om werkloosheidsuitkeringen tot maximaal twee jaar te beperken – met een paar mager uitgevallen uitzonderingen voor 55-plussers met grijze haren en vuile handen – nog vóór het in werking treedt op het schavot van de arbeidsrechtbank. De vakbond zwaait met het ‘standstillbeginsel’, een alom onderschat artikel uit onze grondwet dat zegt: “Gij zult niet knoeien met verworven sociale rechten.”
145.000 werklozen richting afgrond? "En dat is nog een voorzichtige schatting."
De regering-De Wever doet het uitschijnen alsof het gaat om een hardnekkige groep zetelklevers met Netflix en frietvet op het CV. Minister van Werk David Clarinval (MR) heeft het over 100.000 langdurig werklozen die mogelijk zullen 'doorstromen' – een eufemisme voor 'geschopt worden'. Maar het ABVV heeft zélf cijfers uit haar database gehaald, die 45 procent van alle langdurig werklozen dekt. En daaruit blijkt: niet 100.000, maar minstens 145.000 mensen verliezen hun recht op een uitkering. De rest mag zich stilaan zorgen beginnen maken.
“Dit gaat over mensen die wíllen werken. Maar ze krijgen de schuld omdat het systeem faalt.”
Algemeen secretaris Engelaar windt er geen doekjes om: "De regering wil de indruk wekken dat het hier gaat om profiteurs die al twintig jaar op hun gat zitten. Maar dat klopt langs geen kanten." Het zijn net de mensen die van interimcontract naar poetsjob hoppen, van deeltijdse vervanging naar flexi-job, die straks keihard uit de boot vallen. "Ze proberen te overleven, bijeenscharrelen wat ze kunnen, maar als ze niet aan voldoende arbeidsdagen geraken, worden ze zonder pardon gestraft. Dat is absurd én onrechtvaardig."
En het zijn niet alleen de 'klassieke werklozen' die het gelag betalen. Ook wie vandaag al aan de slag is, maar onvoldoende uren klopt om boven de armoedegrens uit te komen, dreigt zijn inkomensgarantie-uitkering te verliezen. “Vooral vrouwen in de schoonmaak en kleinhandel gaan eraan. Alsof parttime armoede een keuze is,” aldus het ABVV.
Terug naar de rechter: déjà vu met een rode vlag
Voor wie het vergeten was: het is niet de eerste keer dat het ABVV het juridische geweer bovenhaalt. In een vorige legislatuur trok de vakbond ook al naar de rechter toen de regering de inschakelingsuitkering voor jongeren aanpakte. Toen oordeelde de rechtbank dat het standstillbeginsel effectief werd geschonden. Nu verwacht men bij het ABVV opnieuw zo'n overwinning.
"We hebben toen gewonnen, en dat zal nu opnieuw gebeuren," klinkt het zelfzeker.
De Wever laat bezuinigingsbijl vallen, ABVV slingert rechtsregels terug
De clash tussen vakbond en regering is emblematisch voor het tijdperk-De Wever: harde rechtse ingrepen onder het mom van responsabilisering, en een vakbond die steeds vaker naar het gerecht stapt om de sociale verworvenheden van de twintigste eeuw te redden. Wat vroeger via staking en betoging bevochten werd, moet vandaag worden uitgevochten met statuten, precedenten en artikel 23 van de grondwet.
Een gevecht dat niet alleen over uitkeringen gaat, maar over het sociale DNA van België.
Deze aankomende rechtszaak is geen incident. Het is een strijd om de definitie van solidariteit in de eenentwintigste eeuw. Is werkloosheid een tijdelijke toestand, of een moreel falen dat maximaal twee jaar mag duren? Is sociale bescherming een vangnet of een hangmat? En bovenal: wie betaalt de prijs voor een arbeidsmarkt die kraakt langs alle kanten?
Het antwoord op die vragen komt niet van de RVA of de regering, maar binnenkort van de arbeidsrechtbank. En of die uitspraak de botte bijl terug in de kast zet, of het sociale huis verder afbreekt, zal bepalen of 145.000 mensen straks hun inkomen verliezen – of hun waardigheid behouden.
Wordt vervolgd. Met toga’s, wetten, en de rode vlag in de aanslag.
(Fotomontage: YouTube)
